Schutterij

Index LDS2008

-Geschiedenis
-Koningspaar 2008
-Het bestuur en schutterslokaal

Schutterij St. Catharina Beek.
________________________

Geschiedenis.
-----------------------

Oude schutterij 14e tot 16e eeuw.
Zoals in alle versterkte steden, moeten er ook te Bree reeds vroeg schuttersgilden hebben bestaan : zeker in de tweede helft van de 14e eeuw. Waarschijnlijk hebben deze schutters ook regelmatig contact gehad met deze van Beek.
Schutterijen hadden oorspronkelijk voor doel eigendom en bevolking te beschermen tegen vrijbuiters en baanstropers, die de streek onveilig maakten. Ze waren dus een soort burgerwacht en maakten de kern uit van de stadswacht in vredestijd en van het verdedigingsgarnizoen in dagen van belegering en oorlog. Ze stonden helemaal in dienst van het stadsbestuur en werden er dan ook door onderhouden.
De eerste schutters zullen nog wel de kruis- of voetboog gebruikt hebben, maar daarna, tot in de 15e eeuw, hanteerden ze de edele hantboog. Later, omstreeks 1475, als de steden met vuurwapens en geschut verdedigd werden, grepen ze naar de haakbus of buks en schoten ze met loden kogels.
Uit deze periode zijn er geen archiefstukken van de schuttersgilden overgebleven.Door de tijd heen bewezen de schutterijen maar weinig diensten meer en maakten de gemeentebesturen hun beklag dat het grote onkosten had met de schutterijenbewijzen. Vervolgens werden ze ingezet voor andere doelen en niet meer in dienst van de stad.
Een harde slag voor de schutterijen. Een slag die zeker allesbehalve gunstig moet ingewerkt hebben op het voortbestaan en de bloei van de Gilden.

Heroprichting.
De schutters zouden er echter het bijltje of liever de buks niet bij neerleggen. Over het allereerste begin van de schutterijen te Beek weten we niets. Algemeen wordt aangenomen dat de schutterij Sint-Martinus in 1680 is ontstaan. Zij werd onder de hoede geplaatst van de patroonheilige van de parochie. In de schoot van deze schutterij kwam het tot strubbelingen die leidden tot de oprichting van een tweede schutterij, die zich onder de schutse plaatste van St. Catharina. Tot op heden is er nog niet veel gevonden over het wel en wee van beide schutterijen.
Sedert het einde van de 16e eeuw bestonden de schuttersgilden dus niet meer met een militair doel. Wel werd er door het gemeentebestuur van tijd tot tijd nog eens op hen beroep gedaan voor het handhaven of herstellen van de orde.
Maar voor de rest bestond hun doel nu hoofdzakelijk in het verschaffen van een aangenaam zondags- en kermisvermaak en in het folkloristisch opluisteren van optochten en processies.

Franse overheersing.
Net als voor vele andere kerkelijke verenigingen was de Franse overheersing een zwarte periode voor de schutterijen. Vermits de schutterijen kort aanleunden bij de kerk, werden zij gevreesd door de Fransen en werden hun activiteiten verboden. De 28e april 1796 werden de schuttersgilden, samen met de burgerwachten, door de Franse Republiek afgeschaft. Er mocht geen processie meer buiten de kerk gehouden worden en enkele jaren later werd bepaald dat alle geweren moesten alle geweren ingeleverd worden. Al de goederen, eigendom van de schutterijen werden aangeslagen en verbeurd verklaard. Doch onder Napoleon werden ze in vele gemeenten heringericht.

 

Heropbloei.
De twee wereldoorlogen strooiden veel roet in het schuttersleven en pas na de tweede wereldoorlog kan men spreken van een werkelijke heropbloei.  Een gans nieuwe periode vangt aan. In 1951 staken de echte schutters van Beek de koppen bij elkaar en omdat ze nog een oude vogel van de St. Catharinagilde bezaten, verkoos men St. Catharina als beschermheilige van de schutterij in plaats van Sint-Martinus, de patroon van de parochie. In 1952 werd de schutterij St. Catharina Beek wederom  opgericht te Beek door Jaak Lipkens, meester Martens en Jef Van Hoef en is nog steeds actief.
In 1960 behaalde het zestal van schutterij St. Catharina Beek de derde plaats op het OLS. Het zestal dat achter schietboom nr.4 had plaats genomen, trad als volgt aan : Cornelissen Mathieu, Schrijvers Frans, Driesen Mathieu, Janssen Michel, Braeckers Hugo en Segers Mathias.
De gildeketen, ook wel schutterszilver genoemd, die de koning nog steeds draagt, bestaat uit talrijke platen. Op het halsbandje van de vogel staat :Dye Jonghe Kompani van Beeck
Het oudste vaandel dan de schutterij bezit, dateert uit 1825 en er staat een beeld van St. Catharina op. De nieuwe vlag die op 15 augustus 1980 gewijd werd ter gelegenheid van de feestelijkheden op touw gezet bij het 300-jarig bestaan van de schutterij, werd door de Zusters Trappistinnen vervaardigd. De dorpskern van Beek stond er op afgebeeld met natuurlijk de A-beek. Verder stond er de emblemen van Bree, de Leeuw van Limburg, het schild van het graaf van Loon en de Leeuw van Vlaanderen op.
In tegenstelling tot de periode voor 1945, wordt na de tweede oorlog de cultuur-historische waarde van de Limburgse schutterijen ontdekt. Haar wordt een tweede opdracht toebedeeld die tot dan toe haar vreemd was. De schutterijen levert zelf ook de nodige inspanningen om haar imago te verbeteren door een stijlvol optreden en door de aanschaf van uniformen.

SKB

Aanvankelijk droegen de schutters van St. Catharina Beek geen uniformen, maar herkende men de schutters aan hun blauwe kepie met daarop de letters S.K.B.

Wanneer de eerste uniformen aangeschaft
werden, is niet gekend. Er werd gekozen
voor een donkergroen kostuum. Zij werden
gedragen tot 1977.

Uniform
Uniform

Deze uniformen werden ge-
dragen van 1977 tot 1985.
Hier werd gekozen voor een
fantasieuniform in de kleuren
groen en oranje.

Voor de schutterij van Beek was 1985 een belangrijk jaar. Door de vroege slijtage van de kostuums, besloot men een nieuw uniform te laten ontwerpen. De heer Jan Kneepkens ontwierp aan de hand van oude fotos, schilderijen, naslagwerken en catalogi een historisch verantwoord kostuum uit de periode 1600-1650.In deze nieuwe kostumering startte het seizoen 85 op 8 april met het traditionele koningschieten. Op zondag 7 juli 1985 hadden zij de show gestolen op de Ouwe Limburger te Dieteren (Nederlands Limburg).s Anderendaags las men in de Nederlandse pers : Green beerkes van Biêk in knickerbockers maar wat chic.

Stoet

Koningspaar 2008.
--------------------------------

Jaarlijks vindt op 15 augustus het koningschieten van Schutterij St. Catharina plaats. Dit gebeuren ging in 2007 door op het kerkplein van Beek-centrum. Iedere schutter tracht de titel van Koning te bemachtigen zodat hij het volgend jaar het koningszilver mag dragen. De vogel viel naar beneden na het schot van Tom van Eijgen. Samen met zijn vriendin, Dunja Steensels,vormt hij in 2008 het Koningspaar van schutterij St. Catharina Beek.

Koningspaar

Koningspaar

Het bestuur en schutterslokaal .
----------------------------------------------------

Het bestuur.

Bestuur

Het schutterslokaal.

Schutterslokaal

Het lokaal van schutterij St. Catharina Beek is gelegen in de St. Michielstraat te Beek (Bree) in een landelijke omgeving achter het kanaal.
Op 26 juni 1998 werd het lokaal officieel in gebruik genomen. Door de arbeid en inspanningen van de eigen leden kon de schutterij over een nieuw lokaal beschikken. Dit project werd volledig door de schutterij zelf gerealiseerd. Zij mochten wel op een goede samenwerking van het stadsbestuur rekenen.

Schutterslokaal

Schutterslokaal Schutterslokaal

Op zaterdagavond vanaf 19.00 uur wordt er hier door de schutters geoefend om goede resultaten te behalen op de bondsfeesten. Tijdens de wintermaanden vinden er wedstrijden met de windbuks plaats.
De wekelijkse trommellessen gaan ook door in ons schutterslokaal.

DE SCHUTTERIJ, MISSCHIEN IETS VOOR U ?

Op zoek naar een mooie hobby ?
Schutterij St. Catharina Beek wil u graag meer inlichtingen verschaffen over het reilen en zeilen in een schutterij.
Bordjesdrager, trommelaars en natuurlijk schutters zijn van harte welkom, in het bijzonder jeugd-leden.
Trommelaars krijgen gratis muziekles en een instrument wordt ter beschikking gesteld.
Voor ieder gezinslid, jong en oud, is er wel wat te doen!

Meer info :
- Jaak Kenis, ondervoorzitter,tel. 0494/335145
- Gerda Knevels, secretaris,tel. 0475/413913
- E-mail : sintcatharinabeek@hotmail.com